Yaqiningizning ichishi haqida qayta-qayta gaplashib, baribir bir joyda qolayotgandek his qilishingiz mumkin. Bunday vaziyatda suhbatning maqsadini kichraytirish yordam beradi: hamma masalani bir kunda hal qilish o‘rniga, yordam haqida birinchi gapni ochish.
Suhbatni qanday boshlash mumkin?
Odam mast bo‘lmagan, vaziyat tinch vaqtni tanlang. Ayblash yoki bir necha kishi bo‘lib bosim o‘tkazish o‘rniga, o‘zingiz kuzatgan voqeani ayting va javobini tinglang. Bu suhbatni “kim haq?” tortishuviga aylantirmaslikka yordam beradi.
Masalan: “Oxirgi payt ichganingdan keyin ertalab ishga borishing qiyin bo‘layotganini ko‘rdim. Bundan xavotirdaman. Mutaxassis bilan gaplashishga qanday qaraysan?” Bu tayyor ssenariy emas; o‘zingizga va vaziyatga mos so‘zlarni ishlating. Birinchi javob rad etish bo‘lsa ham, suhbat darhol barcha masalani hal qilishi shart emas.
Yordam taklifini aniq qiling
“Biror narsa qil” deyish o‘rniga, bajarish mumkin bo‘lgan kichik qadamni taklif eting. Masalan, konsultatsiya haqida ma’lumotni birga o‘qish yoki qabul vaqtini aniqlashtirish. Odamga qaysi yordam qulayligini aytish uchun imkon bering.
- “Xohlasang, qabulga yozilish ma’lumotini topib beraman.”
- “Suhbatga yolg‘iz borishni istaysanmi yoki hamroh kerakmi?”
- “Hozir qaror qilish qiyin bo‘lsa, qaysi savolingga javob topaylik?”
Yaqiningizning roziligisiz uning nomidan xabarlar yozish yoki qabulda siz aytmoqchi bo‘lgan gaplarni unga majburlash o‘rniga, o‘z ishtirokingizni oldindan kelishib oling. Uning gapirishi va savol berishi uchun ham joy qoldiring.
Oilaning ham ehtiyojlari bor
Yaqiniga yordam berayotgan odam ham charchashi, xavotirlanishi yoki munosabatlarda qiyinchilik sezishi mumkin. O‘zingiz uchun yordam so‘rash yaqiningizdan yuz o‘girish degani emas. Oila a’zolariga mo‘ljallangan qo‘llab-quvvatlash ham tiklanish davrida foydali bo‘lishi mumkin.
Siz qanday yordam bera olishingizni aniq aytishingiz mumkin: qabulga borishga hamrohlik qilish, kundalik vazifalarni kelishish yoki suhbatga vaqt ajratish. Barcha mas’uliyatni bir kishi zimmasiga olish shart emas. O‘z xavfsizligingizga tahdid bo‘lsa, tortishuvni davom ettirishga urinmang.
MMSga oilaviy savollar bilan murojaat qilish
Yaqiningiz hali konsultatsiyaga tayyor bo‘lmasa, qabulxonaga o‘zingiz uchun maslahat olish istagini ayting. Suhbat kim bilan va qanday maqsadda bo‘lishini aniqlashtiring. Reabilitatsiya bo‘yicha bepul birlamchi konsultatsiya bilan boshqa oilaviy xizmatlarning shartlarini alohida so‘rash mumkin.
MIDAS dasturida oila bilan ishlash rezidentning roziligiga tayanadi. Qarindoshning ishtiroki rezidentning shaxsiy suhbatidagi barcha tafsilotlar unga berilishini anglatmaydi. Qaysi mavzular birgalikda muhokama qilinishi va aloqa tartibini boshida kelishib olish foydali.
Qabuldan oldin uchta savol
“Suhbatga kim keladi?”, “Men kuzatgan qaysi vaziyatni aytib beraman?”, “O‘zimga qanday yordam kerak?” degan savollarni yozib qo‘ying. Yaqiningizning o‘rniga tashxis aytishdan ko‘ra, voqealarni aniq tasvirlash yetarli. Keyingi bosqichlarni MMSdan MIDASgacha bo‘lgan yo‘l sahifasida ko‘rishingiz mumkin.
